Question 1

İstinaf süresi kaç gün, ne zaman başlar?

Accepted Answer

Ceza davalarında istinaf süresi, hükmün gerekçesiyle tebliğinden itibaren 7 gündür (7343 sayılı değişiklik sonrası kural gerekçeli kararın tebliğiyle başlamasıdır). Süreyi kaçırmamak için tefhimde "süre tutum" dilekçesi verme uygulaması hâlâ yaygındır. Hukuk davalarında ise istinaf süresi kararın tebliğinden itibaren 2 haftadır.

Question 2

İstinaf ile temyiz arasındaki fark nedir?

Accepted Answer

İstinaf, bölge adliye mahkemesinin dosyayı hem maddi olay hem hukuk yönünden yeniden incelemesidir; gerekirse duruşma açıp delil toplayabilir. Temyiz ise Yargıtay'ın kararı yalnızca hukuka uygunluk yönünden denetlemesidir; olayları yeniden tartmaz. Her karar temyize gitmez — ceza miktarına ve karar türüne göre sınırlar vardır.

Question 3

İstinafa başvurursam cezam ağırlaşabilir mi?

Accepted Answer

Yalnız sanık (veya sanık lehine savcı/müdafi) istinaf ettiyse, verilecek yeni hüküm öncekinden ağır olamaz — buna "aleyhe değiştirme yasağı" denir. Ancak savcılık veya katılan da aleyhe istinaf etmişse ceza ağırlaşabilir. Yani tek başına sizin başvurunuz risk doğurmaz; karşı tarafın başvurusu dosyada varsa denge değişir.

Question 4

İstinaf sonucu ne zaman belli olur?

Accepted Answer

Kanunda sabit bir süre yoktur; bölge adliye mahkemelerinin iş yüküne göre ceza dairelerinde inceleme genellikle 6 ay ile 2 yıl arasında sürer. Tutuklu dosyalar öncelikli incelenir ve belirgin hızlıdır. Sonuç UYAP/e-Devlet'ten takip edilebilir; dosyanın "daireye tevzi" edilmesi incelemenin başladığını gösterir.

Question 5

Kesinleşen karara karşı ne yapılabilir? (Yargılamanın yenilenmesi, AYM)

Accepted Answer

Kesinleşme yolun sonu değildir: yeni delil veya yeni olay ortaya çıktıysa yargılamanın yenilenmesi istenebilir (süresizdir); temel hak ihlali iddiasıyla, kesinleşmeden itibaren 30 gün içinde Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuru yapılabilir; ayrıca Adalet Bakanlığı kanalıyla kanun yararına bozma talep edilebilir. AİHM başvurusu AYM sonrası 4 ay içinde mümkündür.

Question 6

Ceza kesinleşmeden hapse girilir mi?

Accepted Answer

Hayır; hapis cezasının infazı için hükmün kesinleşmesi şarttır. İstinaf ve (açıksa) temyiz aşamalarında ceza infaz edilmez — kişi tutuklu değilse dışarıda kalır. Karıştırılan nokta tutukluluktur: tutukluluk bir infaz değil tedbirdir ve dava sürerken devam edebilir. Kesinleşme sonrası savcılık çağrı kâğıdı gönderir; 10 günlük teslim süresi tanınır.

Question 7

Süre tutum dilekçesi nedir, hâlâ gerekli mi?

Accepted Answer

Süre tutum; gerekçeli karar yazılmadan, tefhimden hemen sonra verilen ve 'istinaf/temyiz hakkımı saklı tutuyorum' anlamına gelen kısa dilekçedir. 7343 sayılı değişiklik sonrası ceza yargılamasında süreler gerekçeli kararın TEBLİĞİNDEN başladığı için hukuken zorunluluğu büyük ölçüde kalktı; ancak uygulamada tebliğ karmaşalarına karşı sigorta olarak verilmesi hâlâ yaygın ve akıllıcadır.

Question 8

Yargıtay'da temyiz incelemesi ne kadar sürer?

Accepted Answer

Sabit süre yoktur; ceza dairelerinde ortalama 1-2 yıl, yoğun dairelerde daha uzun sürebilir. Tutuklu dosyalar öncelikle incelenir. Süreç UYAP'tan izlenir: dosyanın Yargıtay'a gönderilmesi, Cumhuriyet Başsavcılığı tebliğnamesi ve daireye tevzi aşamaları görünür. Tebliğname sanığa/vekiline tebliğ edilir ve iki hafta içinde görüş bildirilebilir — bu, temyizdeki son söz hakkıdır.

Question 9

Cezamın hemen kesinleşmesini istiyorum — istinaftan feragat mantıklı mı?

Accepted Answer

Bazen evet: kısa cezalarda kişi, aylarca sürecek istinaf yerine cezanın kesinleşip denetimli serbestlik/erteleme sürecinin başlamasını isteyebilir. İstinaf hakkından feragatle karar hızla kesinleşir ve infaz planı (açık kurum, DS, taksitli adli para) işlemeye başlar. AMA feragat geri alınamaz ve karşı taraf (savcılık) istinaf ettiyse dosya zaten istinafa gider — feragat kararı, kazanç-risk hesabı yapılmadan verilmez.

Question 10

Bozma kararından sonra ne olur? (Yeniden yargılama süreci)

Accepted Answer

İstinaf/Yargıtay kararı bozarsa dosya, kararı veren mahkemeye döner ve BOZMA GEREKÇESİYLE SINIRLI biçimde yeniden ele alınır: taraflara bozmaya karşı diyecekleri sorulur, mahkeme UYMA ya da (ilk derece için Yargıtay bozmasına karşı) DİRENME kararı verir. Uyma hâlinde bozma doğrultusunda işlem yapılır; sanık lehine bozmalarda aleyhe değiştirme yasağı korunur. Bozma sonrası duruşmaya katılım ve yeni beyan hakkı doğar — bu celse dosyanın ikinci şansıdır.

İstinaf ve Temyiz