HTS kaydı ne kanıtlar, ne kanıtlamaz?

“HTS kayıtlarına göre sanık olay saatinde olay yerindeydi.” Bu cümle iddianamelerde sık geçer ve çoğu zaman kaydın gösterebileceğinden fazlasını iddia eder. HTS’nin ne olduğunu ve ne olmadığını ayırmak, bu dosyalarda savunmanın ilk işidir.

HTS ne içerir?

Operatörden alınan iletişim tespiti kaydı şu sütunları içerir: arayan ve aranan numara, tarih–saat, süre, iletişim türü (arama, SMS, veri), kullanılan cihazın IMEI numarası ve iletişimin başladığı ve bittiği baz istasyonu. Görüşmenin içeriği yer almaz; içerik için ayrı bir tedbir olan iletişimin dinlenmesi ve kayda alınması gerekir.

Baz verisi konum mudur?

Hayır. Baz istasyonu verisi, telefonun o anda hangi istasyona bağlı olduğunu gösterir. Kentte bir istasyonun kapsama alanı birkaç yüz metre, kırsalda birkaç kilometre olabilir. Telefon her zaman en yakın istasyona da bağlanmaz; yoğunluk, yükseklik, bina yapısı bağlantıyı değiştirir. Dolayısıyla “aynı bazdan sinyal” ifadesi, iki kişinin aynı yerde olduğunu değil, aynı geniş bölgede olabileceklerini gösterir. Bu fark, özellikle küçük yerleşim yerlerinde bütün ilçenin tek bir baz alanına girmesi nedeniyle kritik hâle gelir.

Abone ile kullanıcı aynı kişi mi?

HTS kaydı hattı gösterir, kişiyi değil. Hat başkasının adına kayıtlı olabilir, cihaz ortak kullanılıyor olabilir, hat kaybolmuş veya devredilmiş olabilir. IMEI numarası ile hat arasındaki eşleşme, cihazın kullanım alışkanlığı ve tanık beyanları bu noktada belirleyicidir.

Ne zaman hukuka uygun?

İletişimin tespiti, kanunda sayılan katalog suçlarla sınırlı değildir ancak hâkim kararı gerektirir. Kararın kapsamı (hangi hat, hangi dönem) ve süresi yazılıdır; kapsam dışı kayıtlar kullanılamaz. Ayrıca kayıt talebinin “başka türlü delil elde etme imkânının bulunmaması” koşuluna dayandırılması gerekir; bu gerekçenin yokluğu itiraz konusudur.

Tek başına yeter mi?

Yargıtay uygulamasında HTS kaydı, yalnızca iletişimin varlığını kanıtlayan bir dolaylı delildir; suçun işlendiğini tek başına kanıtlamaz. Örgüt üyeliği, uyuşturucu ticareti ve dolandırıcılık dosyalarında “sık görüşme” iddiası, görüşmenin içeriği ve amacı başka delillerle ortaya konmadıkça hükme yeterli değildir.

Nasıl inceliyoruz?

HTS tablosunu ham hâliyle istiyoruz, kolluğun özet raporuyla yetinmiyoruz. Ardından: kararın kapsamıyla kayıt dönemini karşılaştırıyor, baz alanlarını harita üzerinde çizdiriyor, IMEI değişikliklerini işaretliyor ve iddia edilen her görüşme için “kimle, ne kadar, hangi bölgede” sorularına ayrı cevap yazıyoruz. Çoğu dosyada özet raporun “sürekli irtibat” dediği şey, birkaç kısa aramadan ibaret çıkıyor.